عمان امروز_ تغذیه نقش مهمی در عملکرد مغز، تمرکز و توانایی یادگیری دارد. مغز برای انجام درست وظایف خود به مواد مغذی، ویتامینها و املاحی نیاز دارد که به تولید انرژی، ساخت انتقالدهندههای عصبی و محافظت از سلولهای عصبی کمک میکنند. ویتامین ث یکی از مهمترین این مواد است. این ویتامین با خاصیت آنتیاکسیدانی خود از سلولهای مغزی در برابر آسیب رادیکالهای آزاد محافظت میکند و موجب افزایش هوشیاری، کاهش اضطراب و بهبود خواب میشود. از آنجا که دستگاه عصبی مرکزی چربی بالایی دارد، برای حفظ سلامت آن، غلظت ویتامین ث در مایع مغزی نخاعی بسیار بیشتر از سایر مایعات بدن است. مصرف منظم میوهها و سبزیجاتی مانند پرتقال، کیوی، فلفل سبز، توتفرنگی، گوجهفرنگی، جعفری، اسفناج و کلم در تأمین این ویتامین مؤثر است.
ویتامینهای گروه ب نیز از اجزای ضروری برای تقویت مغز محسوب میشوند. ویتامین ب۱ یا تیامین در تولید استیلکولین، مادهای حیاتی برای ارتباطات عصبی، نقش دارد و در غلات سبوسدار، جگر و مخمر یافت میشود. ویتامین ب۲ یا ریبوفلاوین در فعالیتهای ضد اکسیداتیو مؤثر است و سبزیجات برگسبز و لبنیات منابع خوبی از آن هستند. ویتامین ب۳ یا نیاسین در واکنشهای انرژیزا نقش کلیدی دارد و کمبود آن باعث کاهش حافظه میشود؛ این ویتامین در گوشت، مرغ، ماهی و بادامزمینی وجود دارد. ویتامین ب۵ یا پانتوتنیک اسید برای ساخت استیلکولین ضروری است و در گوشت، جگر، قارچ، زرده تخممرغ و آووکادو یافت میشود. ویتامین ب۶ یا پیریدوکسین در تبدیل اسیدهای آمینه به انتقالدهندههای عصبی مانند نوراپینفرین دخالت دارد و در گوشتها، دانههای کامل و مغزها به وفور دیده میشود. ویتامین ب۱۲ یا کوبالامین برای سنتز DNA و حفظ سلولهای عصبی اهمیت دارد و در محصولات حیوانی مانند جگر، تخممرغ و ماهی وجود دارد. فولات یا اسید فولیک نیز در تولید نوراپینفرین و بازسازی سلولهای مغزی نقش دارد و جگر، سبزیجات سبز و حبوبات از منابع مهم آن هستند. بیوتین از دیگر ویتامینهای مؤثر در سلامت مغز است که در واکنشهای متابولیکی و تنظیم خلقوخو مشارکت دارد و در شیر، جگر و زرده تخممرغ یافت میشود.
در کنار ویتامینها، برخی مواد معدنی نیز برای سلامت مغز حیاتیاند. سلنیوم یکی از آنهاست که با اتصال به فلزات سنگین مانند سرب و جیوه، از اثرات سمی آنها بر سلولهای عصبی جلوگیری میکند. ماهی، جگر، جوانه گندم و غلات سبوسدار منابع خوبی از سلنیوم هستند. روی یا زینک نیز در بسیاری از واکنشهای آنزیمی مغز نقش دارد و مصرف آن میتواند به بهبود حافظه و تمرکز کمک کند. گوشت، مرغ، گردو، ماهی و محصولات گندم سبوسدار از منابع مهم روی به شمار میآیند.
در کنار این مواد مغذی، برخی گیاهان نیز تأثیر مثبتی بر عملکرد ذهن دارند. نعناع با بهبود جریان خون در مغز و تقویت سلولهای عصبی، موجب آرامش و افزایش تمرکز میشود. زنجبیل نیز با تحریک گردش خون و افزایش مقاومت بدن در برابر استرس، در بهبود یادگیری، کاهش خستگی و تقویت حافظه مؤثر است.
در مجموع، رژیمی سرشار از ویتامینهای گروه ب، ویتامین ث، سلنیوم و روی، همراه با مصرف گیاهانی چون نعناع و زنجبیل، میتواند به تقویت ذهن، تمرکز و حافظه کمک کند. مغز نیز مانند سایر اندامهای بدن برای عملکرد مطلوب به تغذیهای متعادل، متنوع و سرشار از مواد مغذی نیاز دارد.