عمان امروز_ برنج قهوهای سالهاست بهعنوان گزینهای سالمتر نسبت به برنج سفید در میان افراد آگاه از تغذیه شناخته میشود. وجود لایه سبوس، آن را به منبعی غنی از فیبر، ویتامینها و مواد معدنی تبدیل کرده است. اما بررسیهای علمی جدید نشان دادهاند که این لایه مغذی ممکن است حاوی میزان نگرانکنندهای از آرسنیک غیر آلی باشد؛ ترکیبی سمی که با بیماریهایی مانند سرطان، اختلالات قلبی، و مشکلات رشد در کودکان مرتبط است.
پژوهشی در دانشگاه ایالتی میشیگان نشان میدهد که برنج قهوهای بهطور متوسط بیش از ۴۰ درصد آرسنیک غیر آلی بیشتری نسبت به برنج سفید دارد. از آنجا که این عنصر سمی در خاک و آبهای زیرزمینی برخی مناطق بهطور طبیعی یا بر اثر فعالیتهای صنعتی حضور دارد، گیاه برنج که در شرایط غرقآبی رشد میکند، بیشتر از سایر غلات آن را جذب میکند. این ویژگی حتی شامل محصولات ارگانیک نیز میشود.
مصرف منظم و زیاد برنج قهوهای در بلندمدت میتواند اثرات منفی بر سلامت داشته باشد. در بزرگسالان این مصرف ممکن است خطر ابتلا به ناراحتیهای گوارشی، پوستی، دیابت نوع ۲، بیماریهای قلبی و برخی سرطانها را افزایش دهد. در کودکان، مواجهه مداوم با آرسنیک با تأخیر رشد مغزی و افزایش خطر مرگ زودرس در ارتباط است.
با این حال، متخصصان تأکید میکنند که حذف کامل برنج قهوهای ضرورتی ندارد. مصرف محدود آن، در حد یک تا سه وعده در هفته، بهویژه در کنار یک رژیم غذایی متنوع و متعادل، معمولاً مشکلی ایجاد نمیکند. همچنین پرهیز از مصرف مداوم فرآوردههای برنجی مانند آرد، بیسکویت و کیک بر پایه برنج نیز توصیه میشود.
برای کاهش میزان آرسنیک در برنج، میتوان از روشهای سادهای مانند شستن کامل پیش از پخت و استفاده از مقدار زیاد آب هنگام پخت بهره برد. این روشها به کاهش بخشی از آرسنیک کمک میکنند، هرچند ممکن است بخشی از مواد مغذی نیز همراه با آب دور ریخته شود.
در نهایت، رعایت تعادل و تنوع در رژیم غذایی مهمترین نکته است. برنج قهوهای میتواند بخشی از سبد غذایی سالم باشد، اما نه بهعنوان تنها منبع کربوهیدرات. جایگزینی بخشی از آن با غلاتی مانند جو دوسر، کینوا یا گندم کامل، راهحلی منطقی و ایمن برای حفظ سلامت بدن خواهد بود.